مطالعه تغییرات بارندگی و حجم آب‌های زیرزمینی در دشت مریوان با استفاده از سیستم‌های اطلاعات جغرافیایی

نوع مقاله: مقاله اصلی

نویسنده

عضو هیات علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی کردستانُ سنندج، ایران

چکیده

امروزه فن‌آوری سیستم‌های اطلاعات جغرافیایی به واسطه پیشرفت زیادی که داشته است به محققین این امکان را می‌دهد تا تغییرات حاصل از عوامل طبیعی و انسانی را مورد بررسی قرار دهند. در این تحقیق روند تغییر در میزان بارندگی دشت مریوان واقع در استان کردستان و نیز تغییرات سطح آب‌های زیر زمینی با استفاده از سامانة اطلاعات جغرافیایی مورد مطالعه قرار گرفت. نقشۀ بارندگی منطقه با استفاده از مختصات جغرافیایی تعداد 23 ایستگاه باران سنجی موجود در محدودۀ منطقۀ مورد تهیه شد. درون‌یابی نقشة موقعیت ایستگاه‌های باران سنجی به روش نزدیکترین نقطه و بکارگیری داده‌های ماهیانۀ بارندگی 15 سالۀ ایستگاه‌های باران‌سنجی (1390-1376) انجام شد. با استفاده از مختصات جغرافیایی تعداد 27 چاه مشاهده‌ای و نیز داده‌های مربوط به متوسط سطح ایستابی نقشة پراکنش چاه‌های مشاهده‌ای و نقشة عمق آب‌های زیرزمینی برای سال‌های 1376 و 1390 بطور جداگانة تهیه گردیدند. میزان کاهش سطح آب‌های زیرزمینی منطقة مورد مطالعه در سال 1390 در مقایسه با سال 1376 از تفاضل دو نقشة مورد اشاره تعیین گردید. نتایج بیانگر کاهش در حجم آب‌های زیرزمینی در طول سال‌های مورد مطالعه به میزان 2/5 میلیون مترمکعب علیرغم عدم تغییر قابل ملاحظه در میزان بارندگی منطقه می‌باشد. نتایج این تحقیق تغییرات بارندگی و حجم رواناب را به‌صورت کمی در اختیار محققین و مسئواین بخش آب و محیط زیست قرار می‌دهد. 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Study of Rainfall Trend and the Volume of Groundwater in Marivan Plain using Geographic Information Systems

نویسنده [English]

  • Ali Hesami
Academic Member, Kurdistan Agriculture and Natural Resources Research Center, Sanandaj, Iran
چکیده [English]

Great progress and development in geographic information systems technology has provided users the ability to use this discipline to evaluate changes resulting from natural and human factors, and to determine these changes. In this research, the changes trend in rainfall in the region of Marivan Plain and groundwater level changes were studied using GIS. The geographical coordinates of 23 rain gauges in the GIS were used to produce maps of their distribution using Thiessen polygon method. The study area was delineated from the interpolated map. Monthly precipitation data for a period of 15 years (1997-2011) were obtained from stations in the study area, and the mean precipitation for the area was calculated using the Thiessen polygon method. First,  a point map was created using 23 rain gauge station coordinates of the plain, which was then interpolated using the nearest point method. The slope of the regression line reveals increase in rainfall amount during the year of study. Fluctuation of ground water table was studied for the years 1997-2011. Using coordinates of 27 wells dug in the study area, a point map was created. Average yearly groundwater table data related to observational wells in 1997 and 2011 were used to interpolate the point map using the moving average method. The results revealed 2509316 m3 declines in volume of the water.  

کلیدواژه‌ها [English]

  • Marivan Plain
  • Rainfall
  • Groundwater
  • GIS